Doktryna utmost good faith

Zasada () stanowi fundament prawa ubezpieczeniowego w systemach common law. Nakłada ona na strony obowiązek ujawnienia wszystkich faktów, mających istotny wpływ na ocenę ryzyka lub na decyzję odnośnie przystąpienia do umowy ubezpieczenia którejkolwiek ze stron (tzw. faktów materialnych). Niewyjawienie faktów materialnych, nawet jeśli jest niezawinione lub jest wynikiem niedbalstwa, nie zapobiega możliwości jednostronnego zerwania lub unieważnienia umowy ubezpieczenia.

Waga tej przesłanki w kontekście ubezpieczeń została określona już w 1766 roku w sprawie Carter v Boehm (1766) 3 Burr 1905, kiedy to Lord Mansfield, wskazał iż:

″[i]nsurance is a contract of speculation. The special facts, upon which the contingent chance is to be cumputed, lie more commonly in the knowledge of the insured only: the underwriter trusts to his representation … Although the suppression should happen through mistake, without any fraudulent intention; yet still the underwriter is deceived, and the policy is void … Good faith forbids either party by concealing what he privately knows, to draw the other into a bargain, from his ignorance of that fact, and his believing the contrary…″

Sam wymóg konieczności kierowania się zasadą utmost good faith przy zawieraniu umowy ubezpieczenia został potwierdzony wielokrotnie. W Brownlie v Campbell (1880) 5 App Cas 925 sąd podkreślił, iż każda umowa ubezpieczeniowa musi być umową zawartą w konwencji wytyczonej przez niniejszą zasadę.  Stanowisko to nie uległo zmianie także w Greenhill v Federal Insurance Co Ltd [1927], gdzie Lord Scrutton posunął się do stwierdzenia ze utmost good faith to ‚smiertelnie ważny’ element pełnowartościowej umowy ubezpieczenia.

Cechą specyficzną zasady utmost good faith jest jej dwustronny charakter. To znaczy, że zarówno zakład ubezpieczeniowy, jak i sam ubezpieczający są nią jednakowo związani. W przypadku, gdy zasada ta zostanie złamana przez którąkolwiek ze stron, prawo unieważnienia umowy lub do odstąpienia od jej zapisów posiada druga strona. Przywilej ten dokładnie opisany jest w Marine Insurance Act 1906, który w sekcji 17 wyrażnie instruuje, iż:

″[a] contract of insurance is a contract based on the utmost good faith, and, if the utmost utmost good faith be not observed by either party, the contract may be avoided by the other party.″

Początkowo interpretacja ta znajdowała zastosowanie jedynie w ubezpieczeniach morskich. Współcześnie jednakże zastosowanie tej reguły zostało poszerzone o wszystkie kategorie ubezpieczeń w ramach dążenia do uzyskania równowagi stron w stosunkach ubezpieczeniowych.

Warto pamiętać o tym, iż obowiązek kreowany przez zasadę utmost good faith, wykracza poza spectrum negocjacji zmierzających do zawarcia umowy ubezpieczenia. Zasada ta rozciąga się również na okres objęty umową ubezpieczenia, oraz, w zależności od charakteru ochrony ubezpieczeniowej, na okres późniejszy.

Więcej informacji na ten tamat można uzyskać w niniejszym opracowaniu zasady uberrimae fidei w ubezpieczeniach.




Jedna odpowiedź do Doktryna utmost good faith

  1. Mag

    Obecnie przygotowuje sie do egzaminu CII LM1 i ten artykul bardzo mi pomogl w dokladnym zrozumieniu pojecia ze tak powiem „po polsku”. Dziekuje.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Prawo ubezpieczeniowe, ubezpieczenia odszkodowania, dzialalnosc ubezpieczeniowa, ubezpieczenia finansowe, odszkodowania powypadkowe, zadoscuczynienie za blad, odszkodowania powypadkowe, zakład ubezpieczeniowy, PZU, Hestia, Warta, ubezpieczenia pomostowe, odszkodowania za blad medyczny, ubezpieczenia gospodarcze, agent ubezpieczeniowy, tanie ubezpieczenia