Corporate governance a kryzys
Wielu analityków stoi na stanowisku, iż głównym czynnikiem sprawczym stojącym za kryzysem finansowym był błędny ład korporacyjny (corporate governance). Błędny zarówno pod względem zbytniej powierzchowności względem kluczowych czynników wewnętrznych, takich jak struktura zarządcza oraz kultura organizacji, jak i czynników zewnętrznych, za które w ogólnym rozumieniu można przyjąć brak odpowiedniego stopnia reaktywności na dynamikę mikro- i makroekonomiczną.
Pomimo ogromu publikacji jakie ukazały się na ww. temat, pragnę polecić artykuł Paul’a Rose’a pt. Regulating Risk by “Strenghtening Corporate Governance.” Jest to jeden z ciekawszych tekstów z jakimi ostatnimi czasy miałem przyjemność się zetknąć. Drobną wadą jest jedynie fakt,iż artykuł koncentruje się głównie na zagadnieniach związanych z USA i tamtejszym środowiskiem regulacyjnym.
Prawne odmiany kontraktów reasekuracyjnych
Reasekuracja jest instrumentem transferu ryzyka pomiędzy zakładem ubezpieczeniowym (asekutorem/cedentem) a reasekuratorem, który pozwala na zwiększenie tzw. pojemności ubezpieczeniowej tego pierwszego. Potocznie rzecz ujmując, reasekuracja jest więc ubezpieczeniem zakładu ubezpieczeniowego, dzięki któremu może on objąć ochroną ubezpieczeniową ryzyka lub sumy ryzyk o ponadprzeciętnej wartości.
Zakres zobowiązań asekuratora i reasekuratora określają zapisy umowy reasekuracyjnej. W praktyce ubezpieczeniowej wyodrębnić możemy 3 rodzaje takowych umów.
Kontrakt reasekuracji fakultatywnej
Umowa reasekuracji fakultatywnej znajduje zastosowanie w odniesieniu do kontraktu opiewającego na transakcję zabezpieczenia ryzyka jednorodnego (lub grupy ryzyk jednorodnych), który dozwala na swobodę decyzyjną w zakresie ustalania zakresu reasekuracji zarówno po stronie asekuratora jak i reasekuratora. Innymi słowy, w umowie reasekuracji fakultatywnej asekutor nie jest związany żadnymi ograniczeniami w kwestii wysokości oferowanego ryzyka (może zaoferować częściowe lub nawet całkowite pokrycie ryzyka), natomiast reasekurator cieszy się pełną swobodą w kontekście akceptacji oferowanego udziału (może przyjąć część lub całość oferowanego ryzyka).
Kontrakt reasekuracji obligatoryjnej
W kontrakcie reasekuracji obligatoryjnej reasekurator obliguje asekuratora do cedowania nań określonego procentu z każdego podejmowanego ryzyka ubezpieczeniowego i jednocześnie zobowiązuje się do jego pokrycia (stąd obligatoryjność), pod warunkiem, iż przekracza on pierwotnie ustaloną wysokość, do której asekurator ponosi pełną odpowiedzialność. Kontrakt reasekuracji obligatoryjnej reguluje także wysokość wynagrodzenia dla reasekuratora, które zazwyczaj stanowi określony procent składki pobranej przez cedenta.
Kontrakty mieszane (często zwane umowami fakultatywno-obligatoryjnymi)
Kontrakty mieszane stanowią umowy typu open cover. Przez takowe rozumie się umowy w których cedent ma pełną swobodę w zakresie tego jakie ryzyka oraz jaka wysokość tych ryzyk będzie przekazywana na rzecz reasekuratora. Reasekurator jest zobowiązany jest do przyjęcia udziału w ryzyku cedenta, na uprzednio ustalonych warunkach. Zazwyczaj wynagrodzenie reasekuratora ustalane jest indywidualnie (ryzyka nietypowe), ale występują wariacje kontraktów mieszanych, gdzie jest ono określone w sposób proporcjonalny. Warto jednakże podkreślić, iż kontrakty mieszane występują w praktyce bardzo rzadko, ponieważ rodzą znaczące niebezpieczeństwo dla reasekuratora, który może ucierpieć w w wyniku tzw. antyselekcji ryzyka przez cedenta. Tzn. przy kontraktach mieszanych istnieje prawdopodobieństwo, iż asekurator przekaże reasekuratowi udział w ryzykach, w których prawdopodobieństwo wystąpienia szkody graniczy z pewnością.
Ubezpieczeniowe indywidualne konto emerytalne
Czym jest IKE?
Indywidualne konto emerytalne (IKE) jest jedną z dobrowolnych form zapewnienia sobie środków finansowych na starość. Właściwa ustawa stanowi, że IKE może być prowadzone również pod postacią ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. W takim przypadku indywidualne konto emerytalne przybierze postać wyodrębnionego rachunku w tym funduszu- czyli w wydzielonej sumie aktywów, pochodzącej z opłacanej składki, inwestowanej przez ubezpieczyciela w sposób określony w umowie. Gdy oszczędzający gromadzi oszczędności tylko na jednym IKE, to ma prawo do zwolnienia wypłaty od podatku dochodowego od osób fizycznych. Prawo do wpłat na IKE przysługuje osobie fizycznej, która ukończyła 16 lat. W przypadku osoby małoletniej jest to możliwe tylko wówczas, gdy osiąga dochody z umowy o pracę. Zasady prowadzenia IKE, a także tryb oraz warunki zawarcia i rozwiązania umowy o prowadzenie IKE określają ogólne warunki ubezpieczenia oraz regulaminy ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych. Na kształt umowy o mają wpływ: ustawa o IKE, ustawa o działalności ubezpieczeniowej oraz kodeks cywilny.
Umowa o IKE
IKE jest prowadzone na podstawie pisemnej umowy zawartej przez oszczędzającego, zawierającą między innymi: określenie kosztów i opłat obciążających oszczędzającego w związku z prowadzeniem konta, termin dokonania wypłaty, warunki możliwej wypłaty w ratach, oraz określenie zasad, na jakich zakład ubezpieczeń wyodrębnia z płaconej składki część przeznaczoną na rachunek IKE w ubezpieczeniowym funduszu kapitałowym. Ponadto wskazuje się cel, na który przeznaczona jest pozostała część składki ubezpieczeniowej. Ubezpieczenie związane z IKE pełni więc również funkcję ubezpieczenia na życie, dając oszczędzającemu również ochronę ubezpieczeniową przed określonym w umowie ryzykiem.
W umowie o prowadzenie IKE oszczędzający może wskazać jedną lub więcej osób, którym zostaną wypłacone środki zgromadzone na IKE w przypadku jego śmierci, a dyspozycja ta może być w każdym czasie zmieniona. W razie wątpliwości uważa się, że udziały kilku uprawnionych są równe. Gdyby oszczędzający takiego wskazania nie uczynił, to suma przypada najbliższej rodzinie ubezpieczonego w kolejności ustalonej w ogólnych warunkach ubezpieczenia, chyba że umówiono się inaczej. Wypłata z IKE nie wchodzi do spadku, automatycznie przechodząc na wyznaczone osoby.
Ograniczenie wpłat i warunki wypłaty środków z IKE
Prawdopodobnie ze względów podatkowych (przeciwdziałanie uciekaniu przed podatkiem dochodowym) wprowadzono limity wpłat na IKE. Otóż część składki ubezpieczeniowej stanowiącej wpłatę nie może przekroczyć kwoty odpowiadającej trzykrotności (prognozowanego w budżecie) średniego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej na dany rok. W roku 2011 jest to suma 10.077 zł.
Wypłata przez zakład ubezpieczeń środków zgromadzonych na IKE następuje wyłącznie:
- na wniosek oszczędzającego po osiągnięciu przez niego wieku 60 lat,
- na wniosek oszczędzającego kiedy ten ukończył 55 lat, nabył uprawnienia emerytalne i spełnił jeden z dwóch dalszych warunków: dokonywania wpłat na IKE co najmniej w pięciu dowolnych latach kalendarzowych bądź dokonania ponad połowy wartości wpłat nie później niż na 5 lat przed dniem złożenia przez oszczędzającego wniosku o wypłatę.
- na wniosek osoby uprawnionej w przypadku śmierci oszczędzającego.
Asekuracyjny tort do podziału -polski rynek ubezpieczeń a Solvency II
Ministerstwo Finansów w kwietniu bieżącego roku opublikowało założenia do projektu nowej ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Projektowany akt prawny ma na celu dostosowanie polskiego prawa ubezpieczeń do wymagań dyrektywy Solvency II (Wypłacalność II).
Założenia do projektu przywołujemy jednak w innym kontekście. Dokument ten zawiera bardzo dobry przegląd podstawowych elementów składowych polskiego rynku ubezpieczeniowego. Dowiedzieć się można z niego między innymi o:
- liczbie krajowych zakładów ubezpieczeń
- wartości rynku asekuracyjnego (prawie 50 miliardów złotych)
- źródłach polskiego prawa ubezpieczeń z uwzględnieniem wszystkich regulacji unijnych
- procedurze tworzenia prawa w UE i jego implementacji do polskiego systemu prawnego
- założeniach unijnego i polskiego nadzoru ubezpieczeniowego
- podstawowych zasadach gospodarki finansowej i risk management zakładów ubezpieczeń
Loading ...